آی یو آی

لقاح داخل رحمی یا IUI

یکی از روش های درمان نازایی زوجین است که با استفاده از آن به زوج های نابارور در بارداری کمک می کنند به گونه ای که شانس تماس پیدا کردن تخمک با اسپرم را افزایش داده و احتمال بارداری را بالا می برند.

اسپرم از طریق دهانه ی رحم وارد لوله های فالوپ و رحم میشود و حدود ۵ درصد از اسپرم ها از طریق واژن وارد رحم شده و با تخمک آزاد شده و موجود در لوله ی فالوپ برخورد کرده و لقاح صورت می گیرد.

با انجام لقاح مصنوعی در روش آی یو آی اسپرم‌ ها جمع آوری شده و غلیظ می‌شوند تا اسپرم های با کیفیت را به وسیله ی لوله ای نازک وارد رحم و نزدیک لوله ی فالوپ کرده تا لقاح صورت بگیرد.

در روش آی یو آی مایع انزال مرد را گرفته و بعد از شستشو دادن آن، با استفاده از واژن به رحم تزریق می کنند.

اسپرم مورد استفاده در این روش می تواند از اسپرم خود مرد باشد و یا از اسپرم های اهدایی برای آن استفاده می کنند.

انجام آی یو آی نیاز به بیهوشی ندارد و طی چند دقیقه انجام می گیرد و روشی موثر برای درمان نازایی است.

چه زوج هایی می توانند آی یو آی را انجام دهند؟

زوج های زیر می توانند روش آی یو آی را استفاده کنند:

• زنانی که به وسیله ی تحویل گرفتن اسپرم اهدایی از آزمایشگاه، آن زا گرم کرده و باردار می‌شوند.
• افرادی که نازایی بدون دلیل مشخص دارند و با دارو تخمک را تحریک می کنند.
• افرادی که دارای ناباروری خفیف در اسپرم هستند با جدا کردن اسپرم های جنبنده از اسپرم هایی که کند هستند برای بارداری اقدام می کنند.

علت استفاده از آی یو آی

• به دلیل عدم تعادل در هورمون های زنانه یعنی هورمون استروژن و پروژسترون، گردن رحم ضخیم شده و مانع از این می‌شود که اسپرم حرکت کند.
  محل قرار گرفتن گردن رحم در زیر رحم است و بستر خوبی برای اسپرم ایجاد می کند که در صورت ضخیم شدن، این بستر دیگر برای اسپرم برقرار نیست.
  با به کار گیری روش آی یو آی اسپرم به طور مستقیم وارد رحم شده و از گردن رحم عبور می کند.
• در صورتی که ناباروری به دلیل اندومتریوز باشد همزمان با اینکه دارو هایی را برای ایجاد تخمک خوب استفاده می کنند، روش آی یو آی را هم انجام می دهند.
• در صورت داشتن حساسیت به مایع منی (یعنی وجود آلرژی به پروتئینی که در اسپرم است) باید از کاندوم استفاده شود.
  کاندوم نیز مانع از بارداری می‌شود و برای انجام بارداری از آی یو آی استفاده می کنند تا اسپرم شسته شده و پروتئین موجود در آن حذف گردد.
  این حساسیت موجب ایجاد قرمزی، تورم کردن، وجود سوزش و درد در هر منطقه که اسپرم با آن در تماس است می‌شود.
• وجود اختلال در اسپرم و یا وجود اسپرم کم که در این صورت با آی یو آی اسپرم های سالم و مناسب و باکیفیت را جدا کرده و به رحم تزریق می کنند.
• در صورت اسپرم نداشتن همسر و استفاده از اسپرم اهدایی این روش برای تلقیح استفاده می‌شود.
• در صورت انزال و وجود اختلال در نعوظ یعنی زمانی که مرد قادر به نعوظ و انزال نباشد.
• در صورت وجود ناباروری هایی که بی دلیل هستند.
• بالا بودن غلظت موکوس سرویکس که از ورود اسپرم جلوگیری می کند.
• وجود داشتن زخم در دهانه ی رحم
• ناتوانی جنسی افراد و مشکل و اختلال در آناتومی اندام تناسلی
• ابتلا به واژینیسموس
• وجود بیماری های آمیزشی چون ایدز

پروسه ی انجام آی یو آی

انجام آی یو آی به زمانی ۴ هفته ای احتیاج دارد که اندازه ی سیکل منظم قاعدگی می باشد و به قرار زیر است:

• ابتدا زوج را معاینه کرده و آزمایش خون، بررسی مایع منی و سونوگرافی را برای وی تجویز می کنند.
• برای بعضی از افراد داروی خوراکی (۵ روز) و یا تزریقی (۲ هفته) تجویز میشود تا شانس تخمک گذاری را بالا ببرند.
• باید زمان دقیق تخمک گذاری مشخص باشد تا تزریق اسپرم در زمان مناسب صورت بگیرد و برای تعیین زمان دقیق می توان کیت های تخمک گذاری را استفاده نمود.
• باید نمونه اسپرم همسر در روز تلقیح ارائه شود ولی امکان استفاده ار نمونه ی منجمد شده نیز وجود دارد.
• با شستشوی اسپرم، اسپرم سالم را برای تلقیح آماده می کنند.
• برای تلقیح فرد روی تخت خوابیده و پزشک از طریق اسپکولوم‌ قرار گرفتن در واژن کاتتر را وارد رحم کرده و اسپرم سالم را وارد رحم می کند.
• بعد از تزریق باید ۱۰ الی ۳۰ دقیقه فرد دراز کشیده تا اسپرم تخمک را باردار کند‌.
• تلقیح به زمانی کوتاه برای وارد شدن اسپرم نیاز دارد و معمولا مدت زمانی یک ربع لازم است که فرد دراز بکشد و اسپرم وارد شود.
• دو هفته بعد از انجام لقاح فرد می تواند آزمایش بارداری را انجام دهد.

عوارض و خطرات ناشی از آی یو آی

شایع ترین عارضه ای که این روش بر جای می گذارد ایجاد گرفتگی در عضله و لکه بینی در فرد است و از جمله خطرات آی یو آی می توان موارد زیر را عنوان نمود:

• امکان ایجاد زایمان چند قلو به دلیل استفاده از دارو افزایش پیدا می کند‌ و این نوع بارداری خود خطرات زایمان زودرس و کم وزن بودن نوزاد را در پی دارد.
• امکان ایجاد عفونت چون عفونت STD وجود دارد.
• امکان ایجاد سندرم تحریک زیاد از حد تخمدان وجود دارد که موجب تورم و درد در تخمدان ها می‌شود.
• موجب ایجاد لکه بینی، درد در شکم و خونریزی می‌شود‌.
• امکان ایجاد انقباض و گرفتگی در عضلات رحم به دلیل انتقال مایع سمینار موجود در اسپرم به داخل رحم وجود دارد.

اثر بخشی روش آی یو آی در بارداری

استفاده از این روش در زمان هایی که فرد دارو های باروری نیز مصرف کرده بسیار موثر بوده و تا ۲۰ درصد شانس باروری را بالا می برد.

البته اثر بخشی این روش به عوامل مختلفی بستگی دارد که  از جمله عوامل تاثیر گذار در موفقیت استفاده از آی یو آی می توان موارد زیر را عنوان کرد:

• کیفیت اسپرم
• میزان و تعداد اسپرم
• سن زن و شرایط بدنی که دارد
• وجود بیماری های زنانه

چند دوره استفاده از آی یو آی پیشنهاد می‌شود؟

معمولا پیش از استفاده از روش آی وی اف برای ۳ دوره استفاده از آی یو آی پیشنهاد می‌شود.

البته برای افرادی که سن بالای ۴۰ سال دارند استفاده از روش آی یو آی برای یک دوره کافی است و در صورت نتیجه نگرفتن روش آی وی اف را انجام می دهند.

این روش، روشی مطمئن تر و اثر بخش تر برای افراد بالای ۴۰ سال می باشد‌‌.